Meclis Gündemindeki Yeni Düzenleme ile Sosyal Medya Kullanımına 15 Yaş Sınırı Geliyor
TBMM bünyesinde hazırlanan ve çocukların dijital dünyadaki güvenliğini sağlamayı hedefleyen kapsamlı rapor doğrultusunda, sosyal medya kullanım yaşının 15'e yükseltilmesi planlanıyor. İktidar ve muhalefetin tam uzlaşı sağladığı taslak metin, gece internet kısıtlamasından özel SIM kart uygulamasına kadar radikal değişiklikler içeriyor.
Çocukların sanal dünyada maruz kaldıkları riskleri en aza indirmek amacıyla Ankara'da yürütülen yasama çalışmaları önemli bir aşamaya geldi. TBMM Dijital Mecralar Komisyonu ile Çocuk Hakları Alt Komisyonu tarafından ortaklaşa yürütülen süreç sonucunda hazırlanan rapor, dijital güvenlik alanında yeni bir dönemin kapılarını aralıyor. Milletvekili Radiye Sezer Katırcıoğlu başkanlığında tamamlanan çalışmalar, meclisteki tüm siyasi kanatların ortak desteğini alarak ilerliyor.
15 Yaş Altı Çocuklara Sosyal Medya Platformları Tamamen Kapanıyor
Hazırlanan 204 sayfalık raporun en dikkat çeken maddesi, sosyal medya kullanımına getirilecek olan çok katmanlı yaş sınırı sistemi oldu. Yapılan planlamaya göre 15 yaşın altındaki çocukların herhangi bir sosyal medya platformunda hesap açması ve kullanması tamamen yasaklanacak. Bu radikal karar, çocukların erken yaşta dijital dezenformasyona ve siber zorbalığa maruz kalmasını engellemeyi amaçlıyor.
Düzenleme sadece yasaklarla sınırlı kalmayıp, 15 ile 18 yaş arasındaki gençler için de özel bir koruma kalkanı oluşturuyor. Bu yaş grubundaki kullanıcılar için içeriklerin filtrelenmesi ve sadece yaşlarına uygun paylaşımların sunulması zorunlu hale getirilecek. Ayrıca içerik yükleyenlerin hedef yaş grubunu belirtmesi istenecek ve bu sayede çocuklara uygun olmayan materyallerin erişimi otomatik sistemlerle kısıtlanacak.
Gece Saatlerinde Çocukların İnternet Erişimine Hız Sınırı Getiriliyor
Raporun getirdiği bir diğer yenilikçi öneri ise çocukların uyku düzenini ve fiziksel gelişimini korumaya yönelik internet sınırlamalarıdır. 18 yaş altındaki kullanıcılar için mobil internet erişiminin belirli saatlerde kısıtlanması hedefleniyor. Özellikle 22:00 ile 06:00 saatleri arasında çocukların internet hızının otomatik olarak düşürülmesi veya erişimin tamamen durdurulması planlanıyor.
Söz konusu uygulama ile çocukların gece geç saatlere kadar ekran başında kalmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor. Buna ek olarak 18 yaşına kadar olan kullanıcılar için kamu ve özel sektör iş birliğiyle geliştirilecek bir çocuk hattı SIM kartı uygulaması devreye alınacak. Bu sistem sayesinde çocukların mobil internet kullanımı merkezi bir yapı üzerinden daha etkin bir şekilde denetlenebilecek.
Okullarda Zorunlu Dijital Güvenlik Dersleri Müfredata Ekleniyor
Meclis tarafından şekillendirilen taslak sadece teknolojik kısıtlamalarla sınırlı kalmayıp eğitim ve oyun dünyasını da kapsıyor. Hazırlanan öneriler arasında müfredata zorunlu dijital güvenlik derslerinin eklenmesi maddesi öne çıkıyor. Ayrıca çocukların yoğun ilgi gösterdiği internet oyunlarını denetlemek amacıyla bağımsız bir oyun değerlendirme jüri sisteminin kurulması talep ediliyor.
Dijital oyunlardaki kumar alışkanlığı yaratabilecek unsurlara karşı da sert tedbirler raporda yerini aldı. Oyun içi ödül sandıkları, rastgele kazanım mekanizmaları ve sanal bahis gibi uygulamaların çocuklara yönelik platformlarda tamamen yasaklanması öngörülüyor. Aynı zamanda dijital içerik üreticisi olan çocukların haklarını koruyacak yeni bir mevzuatın hazırlanması gerektiği vurgulanıyor.
Siyasi Partiler Çocukların Geleceği İçin Tam Mutabakata Vardı
Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde nadir görülen bir siyasi uzlaşı tablosu, bu düzenlemenin hayata geçirilmesi konusundaki kararlılığı gösteriyor. Toplam 82 madde üzerinde komisyon üyeleri tarafından tam mutabakat sağlanarak kabul edilen rapor, Ocak 2026 başında tamamlanarak üst komisyonlara sunulma aşamasına geldi. Siyasi parti temsilcileri konunun hassasiyetini dile getirdi.
Konuyla ilgili görev yapan temsilciler, meclisteki ortak duruşu şu sözlerle ifade etti: "İktidarıyla muhalefetiyle büyük bir uzlaşma var. Çünkü hepimizin çocukları var." Bu açıklama, çocuk güvenliği konusunun siyasi çekişmelerin ötesinde, tartışmasız bir öncelik olarak kabul edildiğini ve düzenlemenin yasalaşma sürecinin hızlı ilerleyeceğini işaret ediyor.
Dünya Genelinde Sosyal Medya Yasakları Hızla Yayılıyor
Türkiye'nin attığı bu adımlar, küresel çapta yükselen dijital koruma trendiyle paralellik gösteriyor. Avustralya hükümeti Aralık 2025 itibarıyla 16 yaş altına sosyal medya yasağını resmen başlattı. Facebook, Instagram, TikTok gibi dev platformları kapsayan yasağın ilk ayında 4,7 milyon hesap kapatılırken, kurallara uymayanlara 49,5 milyon Avustralya doları ceza kesileceği duyuruldu.
Avrupa kıtasında da benzer önlemler hızla devreye giriyor. Danimarka Kasım 2025'te 15 yaş altı yasağını imzalarken, Avrupa Parlamentosu 16 yaş sınırı için tavsiye kararı aldı. Almanya'da ise Alman Bilimler Akademisi Leopoldina'nın 13 yaş altı için katı yasak önerisinin ardından, konunun şubat ayındaki parti konferansında CDU tarafından gündeme taşınması bekleniyor.
Uzmanlar Yasal Düzenlemelerin Eğitimle Desteklenmesini Şart Koşuyor
Teknolojik yasakların uygulanabilirliği konusunda yapay zeka destekli yaş doğrulama sistemleri üzerinde çalışmalar sürüyor. TikTok gibi platformlar, kullanıcı davranışlarını ve profil bilgilerini analiz eden Yoti teknolojisi ile reşit olmayanları tespit etmeye çalışıyor. Ancak Avustralya'dan gelen ilk veriler, gençlerin yaş bilgilerini değiştirerek bu engelleri aşabildiğini gösteriyor.
Akademisyenler ve çocuk psikolojisi uzmanları ise sadece yasal yasakların çözüm olmayacağı görüşünde birleşiyor. Sosyal medyadaki kusursuz hayat algısının çocuklarda kaygı ve özgüven sorunu yarattığını belirten uzmanlar, ebeveyn eğitiminin şart olduğunu vurguluyor. Uzmanlar, çocukların dijital ortamda bir içerik malzemesine dönüşmemesi için toplumsal farkındalığın yaş sınırları kadar hayati önem taşıdığını belirtmiştir.
