Cizre Fay Hattında 6 Bin Yılda 3 Büyük Deprem Tespit Edildi
Cizre Fay Hattı'nda yürütülen bilimsel araştırmada son 6 bin yılda 3 büyük deprem yaşandığı belirlendi; Prof. Dr. Hasan Sözbilir başkanlığındaki ekip, Şırnak ve çevre ilçeler için risk azaltma çalışmalarını sürdürüyor.
Cizre Fay Hattı'nda yürütülen saha çalışmalarında çarpıcı bir bulguya ulaşıldı: Son 6 bin yılda bölgede 3 büyük deprem yaşandığı belirlendi. TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi koordinasyonunda 14 üniversiteden 100'ü aşkın araştırmacının katıldığı proje kapsamında Şırnak'a gelen bilim insanları, Kasrik ve Cizre'de açılan hendeклerde incelemelerini sürdürüyor.
Cizre Fay Hattı'nda 6 Bin Yılda 3 Büyük Deprem
Prof. Dr. Hasan Sözbilir başkanlığındaki 6 kişilik araştırma ekibi, Kasrik beldesi ile Şırnak-Cizre kara yolunun Tüneller mevkiinde açılan 20 metre uzunluğunda, 3 metre derinliğindeki hendeklerde çalışmalarını yürütüyor. Sözbilir, Cizre Fay Hattı üzerindeki hendekte elde edilen verilerin dikkat çekici sonuçlar ortaya koyduğunu vurguladı. "Cizre Fay Hattı'nda açılan hendekte son 6 bin yılda 3 büyük deprem yaşandığını gözlemledik" diyen Sözbilir, bu depremlerin hangi dönemlerde ve hangi aralıklarla meydana geldiğini araştırdıklarını belirtti.
Ekip, bölgedeki tarihi yapılarda da deprem izleri saptadı. Sözbilir, "Cizre Fay Hattı'na baktığımızda milattan önce 4 bin yıl öncesine kadar medeniyet var o bölgede. Dolayısıyla o yaşta yapılar var. Yapılarda bazı deprem izleri saptadık" diyerek söz konusu yıkımların fayın deprem üretmesinden kaynaklanıp kaynaklanmadığını anlamaya çalıştıklarını aktardı.
Şırnak, Cizre ve Çevre İlçeler İçin Risk Azaltma Hedefi
Sözbilir, projenin özünü bir risk azaltma çalışması olarak tanımladı: "Son deprem ne zaman olmuş, ne kadar vaktimiz var? Fayın hareketlerini önceden tahmin edip Şırnak ile Cizre, Silopi ve Beytüşşebap gibi ilçelerde risk azaltma çalışmaları yapılması etkili olur. Dolayısıyla bu tehlikenin ne kadar yaklaştığını bulmaya çalışıyoruz." Hendeklerden alınan Karbon-14 örnekleri TÜBİTAK laboratuvarlarına gönderilecek; sonuçların 4-5 ay içinde açıklanması bekleniyor.
Sözbilir, bu yılın sonunda Cizre fayının deprem tehlikesi ve riskinin tam olarak ortaya konulmuş olacağını kaydetti. Ekip ayrıca Şırnak'ın Şirvan ilçesine geçerek 4 günlük ek bir saha çalışması yürütecek ve burada da hendek açacak. Sözbilir, "Bu bölgede çok az çalışma yapılmış. Dolayısıyla çıkacak sonuçların bölge için çok önemli olduğunu düşünüyorum" diye konuştu.
Geçen Yıl Haritalandı, Bu Yıl Hendek Aşamasına Geçildi
Ekip, geçen yıl da bölgede saha çalışması yaptı. Sözbilir, "Cizre'den Irak sınır hattına kadar fay hattını inceledik, haritaladık, özelliklerini ortaya çıkardık ve hendek yerlerini belirledik" dedi. 2023 sonunda başlayan ve Türkiye genelinde 130 fay hattını kapsayan projenin bu ikinci ziyaretinde çalışmalar hendek aşamasına taşındı.
AFAD'tan Lojistik ve Teknik Destek
Şırnak AFAD İl Müdürü Muzaffer İşlek, araştırmacılara lojistik ve teknik destek sağladıklarını açıkladı. İşlek, "Yapı stokumuzu düzeltmemiz, inşaatlarımızı depreme dayanıklı hale getirmemiz ve her türlü tedbiri almamız aslında bu çalışmalardan yola çıkarak ortaya çıkan sonuçlardır. AFAD olarak bu projeyi çok önemsiyoruz" dedi. Proje; İçişleri, Enerji ve Tabii Kaynaklar ile Sanayi ve Teknoloji bakanlıklarının yanı sıra Türkiye Belediyeler Birliği tarafından da destekleniyor.